DE OVERWINNING DER FLEET AIR ARM BIJ TARANTO

In de loop van het eerste oorlogsjaar beheersten de Britse en de Franse vloot de Middellandsche Zee volkomen, en de ravitailleering van Egypte en het Oosten kon ononderbroken voortgaan. Toen Italie in 1940 op verraderlijke wijze de Geallieerden de oorlog verklaarde, werd een wijziging in de strategie der Britse vloot in deze wateren noodzakelijk. Niettegenstaande een numerieke minderheid nam de Britse opperbevelhebber, Admiraal Cunningham, op stoutmoedige wijze het initiatief en ging tot de aanval over. 

Admiraal Cunningham, Brits opperbevelhebber in de Middellandse Zee, behield het initiatief totdat het overgebleven gedeelte van de Italiaanse vloot de haven van Malta binnenliep.

Op de 11de juni doorkruiste hij het gehele centrale gedeelte der Middellandsche Zee zonder een enkel Italiaans schip te ontmoeten. Ofschoon nog slechts de kusten van Egypte, Palestina, Malta en Cyprus de Royal Navy ter beschikking stonden, behield zij het initiatief tot op de dag, waarop het overschot der Italiaanse vloot, na de capitulatie van Italie, de haven van Malta binnenliep.
De Italianen waren dermate van hun vloot afhankelijk dat zij niet durfden riskeeren haar door de Engelsen te laten vernietigen. Zij dachten, door hun schepen in de haven van Taranto op te sluiten, deze tegen de Engelse aanvallen te kunnen vrijwaren. De ontgoocheling volgde echter spoedig, toen op den 11de november 1940 voor de eerste maal in de geschiedenis der zeeoorlog, een beslissende overwinning werd behaald, zonder dat er een enkel schot door de scheepskanonnen was afgevuurd.

De Fleet Air Arm had reeds in vredestijd een nauwkeurige aanvalstactiek uitgewerkt, in de overtuiging dat de vrede eigenlijk geen ware vrede was. Een aanzienlijk aantal jonge vliegers hadden hierbij, ten volle bewust van het gevaar waaraan zij zich blootstelden, het leven gelaten. Nu was echter het ogenblik aangebroken, waarop de Fleet Air Arm zijn kracht kon tonen
Het aanvalsplan beoogde twee hoofdaanvallen op Taranto. Om 20.35 uur begon het eerste escadrille het vliegdek van het vliegkampschip de Illustrious te verlaten, op 225 km. afstand van Taranto. De eerste vliegtuigen zouden lichtkogels afwerpen, de Oostkust van de Mar Grande bombarderen en door duikaanvallen op de kruisers en torpedojagers in de Mar Piccolo de hoofdformatie der torpedovliegtuigen, die van het Westen en Zuid-Westen kwamen aanvliegen, gelegenheid geven om de slagschepen aan te vallen. 
Luchtfoto's hadden aangetoond dat de haven door versperringsballonnen en netten beschermd werd, hetgeen een torpedoaanval uit de lucht ten zeerste zou bemoeilijken.
Om die reden werden slechts zes vliegtuigen van het eerste escadrille van torpedo's voorzien; vier hadden bommen aan boord en twee hadden bommen en lichtkogels.


Swordfish-torpedovliegtuigen zijn zojuist opgestegen van de Illustrious om een aanval
te doen op de Italiaanse vloot die in de haven van Taranto voor anker ligt.

Een tweede escadrille Swordfish-vliegtuigen, waarvan er 5 van torpedo's, twee van bommen en twee van bommen en lichtkogels voorzien waren, steeg om 21.25 uur op. Een van de machines moest echter wegens motorpech terugkeren. Toen de overigen tot op een 90 km. van Taranto genaderd waren, namen zij hevig luchtafweervuur waar ; ook zagen zij de lichtkogels, die door de eerste escadrille waren uitgeworpen. Even voor middernacht vielen zij aan, dwars door het hevige afweervuur der kustbatterijen, kruisers en slagschepen heen. Een der piloten dook zo laag, dat zijn landingsgestel het water raakte.

Het is hier niet mogelijk om een nauwkeurig relaas van deze operatie to geven. Het resultaat was echter dat de helft van het Italiaansche vlooteskader buiten gevecht was gesteld, tegen een eigen verlies van twee vliegtuigen, een vlieger die gedood en twee die krijgsgevangen gemaakt werden. Een verkenningsvlucht bracht de volgende dag aan het licht dat het slagschip Littorio slagzij maakte en dat het voorschip onder water lag, en dat het achterschip van een der slagschepen van de Cavourklasse tot aan de geschutstoren onder water lag ; bovendien was een slagschip van het Duilio-type vastgelopen en aan zijn lot overgelaten ; twee kruisers helden sterk naar stuurboord over en olievlekken dreven om hen heen ; twee hulpvaartuigen lagen met het achterschip onder water en de watervliegtuigbasis en olieopslagplaatsen waren zwaar beschadigd.


Op de brug van de Illustrious wacht men de
terugkeer af van de escadrilles die Taronto aanvielen.


Piloten van de Fleet Air Arm bestuderen de
bijzonderheden van hun opdracht voor hun vertrek.

Behalve de materiele schade, die de vijand werd toegebracht, had deze overwinning positieve resultaten op lange termijn. Admiraal Cunningham was nu verzekerd van de absolute overmacht in de Middellandse Zee, die hij nooit meer zou prijsgeven.